Frankenstein, Casanova en een Nachtwake 10

« zitten, staan, liggen of gewoon zijn | no picture please | de veest... »











meer informatie over Nachtwake

NACHTWAKE LARS NORÉN
THEATER VAN DE PAARDENKATHEDRAAL
6 T/M 16 MAART EN 2 T/M 31 MEI 2008

TOURNEE
21 MAART T/M 27 APRIL 2008

Première: 6 maart 2008, Theater van de Paardenkathedraal Twee broers komen met hun vrouwen bij elkaar na de crematie van hun moeder. De urn met haar as staat nog op de tafel. Gaandeweg de nacht ontdekken beiden dat ze gevangen zitten in hun huwelijk. De een is uitgekeken op zijn relatie, de ander hoort ter plekke dat zijn echtgenote een affaire heeft met een jongere man. De confrontatie met de dood maakt hen onzeker. Langzaam komen alle waarheden aan het licht. tekst Lars Norén regie Paula Bangels met Katrien de Becker, Eva van der Gucht, Mathias Sercu en Jan van Looveren muziek David Cantens licht Uri Rapaport decor André Joosten, Rikie Gorissen kostuum Miek Uittenhout

foto's: Rikie Gorissen



meer informatie over Frankenstein, Casanova en een Nachtwake

Frankenstein, Casanova en een nachtwake 7

« Frankenstein, Casanova en een Nachtwake 8 | no picture please | Frankenstein, Casanova en een Nachtwake 6 »


Bleek
Zit met A. in het restaurant van de Bijenkorf.
Zie ik er moe uit?
Je ziet er moe uit.
Nog anderhalve week. Ruim anderhalve week.
Volgende week donderdag de laatste premiere.
Je ziet bleek.
Jij ook.
Wil je Bezonken Rood lezen van Jeroen Brouwers?

Zit in de trein.
A. belt. Ik ben alweer in A'dam en jij?
Vóór Eindhoven.
Ben in Bezonken Rood aan het lezen, zegt A.
Het is inderdaad een mooi boek, zegt hij.

Tineke aan het ontbijt
Heb bij mijn zoektocht naar boeken voor de voorstelling Nachtwake, een dun boekje gevonden van Leo Vroman.
Tineke uit 1964.
Blader wat in het boekje. Leo Vroman geeft de dingen menselijke eigenschappen.
Voor iemand die maar enigszins neigt naar autisme of het te letterlijk nemen van de dingen is dit een verwarrende tekst.

De tafel stond gedekt voor het ontbijt. Rijke massa's kersvers ongebezigd zonlicht storten zich erover uit. Het wittebrood lag egoïstisch [egoïstisch wittebrood] en onhandig [onhandig wittebrood] over de ontbijtkoek in zijn schaal. De ontbijtkoek rustte met zijn achterhoofd [ontbijtkoek met een achterhoofd] pijnlijk gekreukt [ontbijtkoek met pijn] juist op de richel van een plakje roggebrood. Onder zijn paars-aangelopen stolp hurkte de jonge kaas. [hurkende kaas] gekweld [gekwelde kaas] door ongezonde dromen [dromende kaas] . In de jampot worstelde de bessengeur en duwde hopeloos tegen het stijfgesloten deksel.[worstelend, hopeloze, duwende bessengeur] De broodrooster vermoeid [ vermoeide broodrooster] tegen de trekking van het zwaar afhangend snoer, maar toch schrap staand voelde [een broodrooster met gevoel] de zonnewarmte als een valsgerichte prikkel van buitengaand naar binnen voor hem in strijd met alle wetten van de natuur. [ een denkende broodrooster] Hij [de broodrooster] stuurde dwaze kleine stromen [dwaze stroom] door zijn draad. Een ongemerkt protest.[een protesterende broodrooster] Intussen kwam de schaduw van het groene rolgordijn dat boven de geopende tuindeuren hing over de tafel groeien als een lange koele zone.Het ongebruikte bordje was erin gehuld. Nu volgde het gekookte ei, eindelijk met een kans om af te koelen.De kaas ontwaakte [wakkere kaas] bij het zien [kijkende kaas] van de verandering [kaas met bewustzijn] De jam geraakte langzaam uit de zon en kwam tot rust [ rustige jam] Toen de wereld eenmaal zover was gedraaid kwam er een voetstap nader en Tineke zette zich aan het ontbijt.
Zij nam het brood weg van de koek, die heimelijk [heimelijke koek] wat prettiger [koek die zich prettig voelt] ging liggen,sneed een paar boterhammen, riep de rooster tot zijn werk, [ook Tineke gelooft in het animisme van de dingen] legde het brood dat zich nu naakt gevoelde op de broodplank [naakt brood] [brood dat zich naakt voelt]
Toen zij gegeten had begaf zij zich de tuin in waar de tuinman bezig was.

Leo Vroman, Tineke

Ben ik dat?
Lees het boek, Ben ik dat? Wat hersenonderzoek vertelt over onszelf van Mark Mieras.
Hij vraagt zich af of je nog wel verliefd kan worden als je weet dat het puur chemie van de hersenen is. Al deel ik zijn materialistische wereldbeeld niet en geloof ik dat hij oorzaak en gevolg door elkaar haalt is het toch een interessant boek.
Vooral zijn hoofdstuk over waarnemen.
Waarnemen, zien is niet te vergelijken met een fototoestel dat een plaatje maakt.
Het is veel complexer. Waarnemen is een voortdurend heen en weer schakelen tussen het netvlies, de temporaalkwab en de emotionele hersenen o.a.
Het beeld wordt in steeds kleinere delen verder geanalyseerd.

Kijken of bekeken worden
Waarnemen gebeurt alleen als het oog in beweging is. Als het de wereld aan een onderzoek onderwerpt. Zien is het beeld aftasten door er met de ogen overheen te bewegen en veranderingen in het lichtpatroon te meten.

De prikkels die de hersenen via de zintuigen ontvangen zijn fragmentarisch. De hersenen hebben corrigerende neuronen die de hersenen in staat stellen te reconstrueren waar we naar kijken of naar luisteren. Wat we ervaren is niet een soort fotografische kopie van het origineel maar het origineel gereconstrueerd uit flarden informatie.

Je kan niet alleen maar waarnemer zijn, zegt iemand tegen mij.

Het tegenovergestelde van waarnemer zijn, is de wens waargenomen te worden.
De meeste mensen delen mijn wens van onzichtbaarheid niet.
Ze willen waargenomen worden.
Als iemand je ziet, besta je.
Of zoals Jeroen Brouwers het zegt
Alleen dat wat aangeraakt wordt bestaat.

Ik besta door waar te nemen. Ik raak aan door te kijken.
Sta liever niet in de spotlights.

Wow, zegt Katrien, de actrice in Nachtwake.
Uri, zegt de spots aan.
Katrien staat in een witte lichtzee van...hoe zou Leo Vroman het zeggen.. een blije denkende lichtzee die genietend over de schouders en haren van de actrice groeit.
Beeldspraak. Ik moet me er niet aan wagen. Waarnemen. Niks erbij verzinnen.
Als actrice ben je het object van de waarneming.
Wil je bekeken worden of liever kijken?

Nog anderhalve week.
Nog ruim anderhalve week.
Je ziet bleek, zegt A.
Jij ook, zeg ik.

meer informatie over Frankenstein, Casanova en een Nachtwake


Anna

Frankenstein, Casanova en een Nachtwake 6

« Frankenstein, Casanova en een Nachtwake 7 | no picture please | Frankenstein, Casanova en een Nachtwake 5 »


Nachtwake
Ben om tien uur weer in Utrecht. Overleg met Danny en Mart wat er nog moet gebeuren aan het decor. Ga met Tamara boodschappen doen. De laatste beloven we onszelf.
Bij de Slegte kopen we boeken. Nee, eerst bij een tweedehands boekwinkel.
Buiten op de vensterbank ligt een stapeltje boeken. 1 Euro per stuk.
Per drie 2,50 Euro. In de winkel ligt op de toonbank een dun boekje van Leo Vroman.
Dat is bijzonder, zeg ik.
Het boekje kost maar 1,50 Euro.
Hij leeft nog, zeg ik.
De boekverkoper weifelt. Hij zou het niet weten.
Reken de boeken af. Verdien je hier nog iets op, zeg ik.
Op boeken van 1 Euro?
Het is eigenlijk om de mensen de winkel in te lokken, zegt de verkoper.
Dan hoop ik dat ze boeken kopen uit de winkel.
Oh sorry, zeg ik. Heb alleen maar goedkope boeken gekocht.
Ach, dat geeft niet, zegt de man. Het is toch weer 9 Euro.
Met 100 Euro omzet heb ik de huur betaald.
100 Euro omzet?
Ja.
Dat moet lukken toch?
Gisteren had ik maar 60 Euro omzet. Ik verdien mijn geld met de internet-winkel.
Maar ik wil deze plek niet opgeven.
Voel me schuldig dat ik de rest van de boeken bij de Slegte ga kopen.

Jezelf verkopen
Bij de HEMA ren ik naar binnen voor een wasmand en kinderlaarsjes.
Tamara wacht buiten met haar fiets en tassen vol boeken.
Voor de HEMA staat een straatnieuws-verkoper.
Hij wil dat Tamara met haar fiets ergens anders gaat staan.
Hij is bang klandizie te verliezen.
Ik denk dat hij meer omzet maakt dan de boekverkoper met zijn winkel, zegt Tamara.

Bij Dille en Kamille kopen we voorraadpotten.
Bij een 2e handwinkel kinderkleertjes en dan zijn we het allebei zat.
Als je een koopverslaving hebt zou je een jaar verplicht rekwisieten moeten kopen.
Dan ben je er zo vanaf.

We brengen de aankopen naar het theater.
Paula vraagt of ze ons blij kan maken met een kop koffie en een stukje repetitie.
Dat wil ik niet. Ik wil naar huis en slapen.

Bezonken Rood
Lees in de trein Bezonken Rood van Jeroen Brouwers.
Hij heeft een wonderlijk taalgebruik.
Plechtig.
Ook in dit boek een erg mooie foto van de auteur, maar dit terzijde.
Jeroen schrijft over de Jappen-kampen.
De geschiedenis van die Japanse kampen dreigt verloren te gaan, want wie het meegemaakt hebben,
hebben erover gezwegen en wie het zwijgen hebben doorbroken hebben dit te laat gedaan, toen hun verontwaardiging en haat waren verzacht en zelfs verdwenen en toen zij al de dood waren gestorven die genaamd is: mildheid.
[...]
Ach we hebben er ook heel wat afgelachen.
Ik heb daar niks van gemerkt, maar misschien lachten de volwassenen op tijdstippen dat ik sliep of ergens anders was dan zij waren.
Ik herinner me dat er bij ons thuis, lang na de oorlog werd geschaterd als mijn ouders, mijn broers, andere familieleden of kennissen, herinneringen aan hun kampjaren vertelden.
Zo is de geschiedenis van die kampen weggespoeld in golven van hilariteit.
Hirohito, de keizer van Japan, een oorlogsmisdadiger van hetzelfde formaat als Hitler [...]werd ongeveer een kwart eeuw na zijn misdaden met pontificaal eerbetoon door de Nederlandse regering als bevriend staatshoofd ontvangen.
Daartegen is geprotesteerd, onder meer door Wim Kan, die de Japanse kampen ook heeft meegemaakt, maar er was door de ex-gevangenen van die Japanse kampen tevoren waarschijnlijk al te veel om hun kampverleden gelachen: het protest werd niet serieus genomen en genegeerd.
'Indische mensen': een merkwaardig vrolijk en lachlustig volkje.

Lachen
Kijk televisie. Een item over een sjoemelende Prins Bernhard en van Agt die in archaïsch woordgebruik het goed praat.
Hij zegt nochtans en desalniettemin.
Hij bouwt zijn argumenten op in punt 1 en punt twee
Een manier van praten die sedertdien de jaren tachtig niet meer voortkomt
Hij gebruikt woorden om de afstand tot het gewone volk te vergroten. Klassenjustitie.
Hij zegt volgende vraag als hij niet wil antwoorden, alsof hij nog iemand is en niet een politicus die vreemd praat, liegt en zich niet wil verantwoorden voor zijn fouten.

Het doet me denken aan een documentaire over liegen.
Een groep doven kregen filmpjes van sprekende politici te zien.
Schaterend zaten ze voor de buis. Geen enkele politicus sprak de waarheid.
Lachen....

meer informatie over Frankenstein, Casanova en een Nachtwake


Anna


lees ook: Pelgrim raakt de weg kwijt

Frankenstein, Casanova en een Nachtwake 5

« Frankenstein, Casanova en een Nachtwake 6 | no picture please | Frankenstein, Casanova en een Nachtwake 4 »

Op het bankje bij het Hortus plantsoen zitten twee zwervers. Een man en en vrouw.
De man vertelt. Wat hij heeft meegemaakt op het politiebureau.
Het gaat om een sleutel. Een verkeerde sleutel en een weggegooide sleutel maar ik kom niet wijs uit het verhaal.
In het kleine souterrain vlak bij Artis, het pied-à-terre in Amsterdam, zet ik mijn koffer neer en haal de videocamera eruit.
Check and double check. Bandjes, batterijen, voedingskabel...microfoon...

Het is zes uur. Heb om half zeven met A. afgesproken. Nog een kwartier om videocamera te prepareren.
Tanden poetsen. Poederen en bij-schminken

Ga met A. naar een voorstelling van een student van de theaterschool.
De studentj staat aan het begin van zijn carrière. Op deze opleiding heb je de beste kansen op werk.
De concurrentie is groot. Het gaat niet alleen om wat je maakt maar ook of je jezelf kan verkopen. Of je een antwoord hebt op de wereldvragen.
En indien niet, in elk geval een illusie van een antwoord op de wereldvragen.

Kijk naar een romantische voorstelling over de liefde.
Neem afscheid van A.. Hij moet naar de volgende voorstelling van een student.
Ik ga naar Frankenstein. De arts die een monster gecreëerd heeft maar de liefde vergeten is.
Film de voorstelling en drink na afloop teveel wijn op een lege maag.

Loop terug naar het souterrain. Kom langs Café Orf. A. zit er nog met zijn student.
Ze praten over de romantische voorstelling over de liefde.
Drink nog een glaasje wijn.
Loop niet helemaal stevig met A. naar huis.
Je haar zit raar, zegt hij.
Dat zou best kunnen na zestien uur op de been zijn zonder pauze, denk ik.

Het is twee uur. Om zeven uur gaat de wekker.
Val in slaap terwijl A. naar de Wereld draait door kijkt met Carice van Houten en Pierre Bokma.
Zij beheersen de kunst van jezelf verkopen...

meer informatie : André Joosten weblog
meer informatie over Frankenstein, Casanova en een Nachtwake


Anna

Frankenstein, Casanova en een Nachtwake 4

« Frankenstein, Casanova en een Nachtwake 4 | no picture please | Frankenstein, Casanova en een Nachtwake 3 »

Reis van Maastricht naar Amsterdam.
Heb een treinkaartje gekocht met korting maar mijn kortingskaart thuis laten liggen.
Maak in Utrecht een tussenstop en koop een nieuw kaartje voor de rest van de reis.
In Utrecht wordt het decor van Nachtwake gebouwd. Het is decor van Nachtwake is zacht en warm. Dat van Frankenstein hard en koud.
Dat staat in de recensie. Het is maar hoe je de wereld wil bekijken.

Ga met Tamara, de productieleider naar de Sligro om eten te kopen voor de voorstelling Nachtwake. De voorstelling waarin echt gekookt wordt.
De Sligro is een winkel om veel tegelijk te kopen.
We hebben ook veel tegelijk nodig, maar Tamara wordt er een beetje wanhopig van.
Van al dat aanbod van al die grootverpakkingen.
Twee uur en twee volle karren later rijden we terug naar het repetitielokaal.
Wat hebben we veel gezien, zegt Tamara.
De Sligro is groot, er worden veel producten verkocht.
Alleen al de snoepafdeling. Rijen snoep, koekjes en chocolade.
Op de versafdeling kan je produkten proeven.
Er hangt een constante eetlucht in de winkel.
De suiker, de aanblik van al dat voedsel en de kooklucht maakt dat ik ontzettende zin in eten krijg terwijl ik zeker weet dat ik geen honger heb.

Wat wordt je daar moe van, zegt Tamara.
Je moet er ook niet bij nadenken, zeg ik.
Als een artikel je niet roept, niet kopen.
Eerst beslissen en dan pas nadenken. Anders wordt je gek.
Tamara staat bij de koekjes. Lange vingers.
Zal ik deze, of toch die, of kan ik niet beter bij de supermarkt een kleine verpakking kopen.
Leg maar terug, zeg ik lachend. Niet nadenken. Eerst kiezen en dan afwegen.
Terug in het repetitielokaal laden we de spullen uit.
Het decor is een woonkamer/keuken. We vullen de keukenkasten met Sligro-aankopen.
Hier zou ik wel willen wonen, zegt Tamara.


Echt eten in een decor, is een probleem.
Acteurs en technici lijken altijd honger te hebben.
De koekjes, bonbons, snoep, nootjes die we gekocht hebben..
Ze zullen het allemaal opeten.
Je kan toch gewoon zeggen dat het niet mag, zegt Tamara.
Dat het eten voor de voorstelling is.
Mmmm, zeg ik.
Mij gaat dat wel lukken, zegt de kersverse productieleider.


Danny, de twee meter lange inspiciënt tilt de dozen met eten uit de vrachtauto.
Hij vist een maxi verpakking kaaskoekjes uit de doos.
Die zijn jullie kwijt, zegt hij glunderend. Hij zet de koekjes naast de lichtcomputer.
Hee, sputtert Tamara. Zijn er ook dingen die je niet lust?
Niet echt, zegt Danny.

Het is vijf uur. Ik moet me haasten, zeg ik tegen Tamara.
Anders ben ik niet op tijd in Amsterdam.
Dat haal je makkelijk, zegt ze.

Heb een enorm hongergevoel aan het winkelen overgehouden.
Voor me ligt alleen maar snoep.
Beheers me. Loop naar het station.
A. belt om te zeggen dat er een goede recensie voor Frankenstein in de NRC staat.
Wat goed, roep ik hijgend. Maar nu moet ik echt de trein halen anders kom ik te laat.
Nee hoor, zegt A. Je hebt tijd genoeg.

Haal net de trein naar Amsterdam.
Geen tijd om eten te kopen. Stap uit op Amsterdam Amstel.
Als ik nu nog iemand tegen kom die niet geloofd dat ik me aan het haasten ben...dan...dan..
Op Amsterdam Amstel hoef ik maar het perron over te steken om de metro te halen.
Alleen kan ik dan niet mijn strippenkaart afstempelen.
De stempelautomaat staat onlogisch onder aan de trap.
Ik ben de laatste passagier die nog probeert in de gereedstaande metro te springen. Ik ben de eerste die het niet meer lukt.
Pling Plong zeggen de deuren.

Loop de trap af om mijn strippenkaart te stempelen.
Eet een kroket en een bamischijf. Koop een fles wijn.
Neem de volgende metro.

Op metrostation Waterlooplein loop ik in een fuik van controleurs.
Ze staan met zijn achten voor de uitgang.
De controleur kijkt een beetje teleurgesteld.
Alsof hij ruikt dat ik deze route normaal altijd zwart rij.
Alsof hij ruikt dat ik vandaag met korting maar zonder kortingskaart heb gereisd.
Maar het kan ook zijn dat hij mijn kroketje ruikt en ook zin heeft in eten.

Loop langs het Hortus plantsoen.
Vanavond staan twee voorstellingen op het programma.
Eén kijken en één filmen.
Ik moet me haasten, zeg ik tegen mezelf.

In het plantsoen zitten twee....


Anna

meer informatie over Frankenstein, Casanova en een Nachtwake

Frankenstein, Casanova en een Nachtwake 3

« Frankenstein, Casanova en een Nachtwake 3 | no picture please | Frankenstein, Casanova en een Nachtwake 2 »

Het is zeven uur. Nog donker. Maak thee.
Nee, dat is niet de volgorde. Loop in het donker naar de badkamer.
Hou mijn ogen zo lang mogelijk dicht. Ga in bad liggen en slaap nog even door.
Tanden poetsen. Poederen. Kleren op een stapeltje. Koffer vullen. Niks vergeten.
Voel in mijn jas op de pasjes er nog in zitten. Loop richting station.
Nee, eerst de vuilnis buiten zetten. Computer uit. Afwas in een sopje.
Niks vergeten?
Videocamera. Reserve bandjes. Oplader telefoon.
Pasjes. Agenda.

Loop naar het station. Ben veel te vroeg maar wil nog geld pinnen.
De kranten kopen. Ontbijten en thee voor in de trein.
Bij de krantenboer is iets misgegaan met een bestelling.
In de dozen sigaretten ontbreken een paar sloffen.
Ik ben altijd eerlijk. Een keer een doos snoep. Niet voor mij.
Ik terug gegeven. Ik ben altijd eerlijk.
De bezorger kan er niks aan doen. Hij gaat niet over graaiende collega's.
Ik leg mijn stapeltje kranten neer.
Hartelijk dank voor uw geduld, zegt de krantenboer.
U heeft zeker wat anders te doen dan hier te wachten.
Ik waardeer het erg dat u heeft willen wachten
Ik wens u veel succes met wat u vandaag gaat doen.
Ik zal zo snel mogelijk de prijs zeggen.
Hij zegt heel snel het bedrag dat ik voor de kranten moet betalen.
De krantenboer lacht met zijn ogen en kijkt of ik zijn grapje begrepen heb.
Ik heb het begrepen. Zijn uitvoerige verontschuldigingen zijn overbodig.
Ik heb geen haast.

Ben zo vroeg dat ik een trein eerder kan halen.
Heb geen zin om mijn ingewikkelde kaartje zelf uit de automaat te puzzelen en ga naar de balie.
Aan de balie staat een mevrouw met een bekertje koffie. Suiker en melk.
Ze verteld dat ze vrijgezel is en dat ze dat prima vind.
Ze heeft geen kinderen en vind dat ook niet erg.
In de trein begin ik aan Datumloze Dagen van Jeroen Brouwers.
Nee, eerst een ontbijtje kopen bij de AH.
In de trein installeer ik me met boek, eten en kranten.
Eerst de kranten. Nog steeds geen recensie van Frankenstein.
Wel een centerfold van Carice in de NRC Next. Vanities Fair.

Voel een lichte onrust. Ben iets vergeten.
Controleer mijn kaartje. Zoek mijn kortingskaart.
I.p.v. mijn kortingskaart heb ik de AH bonuskaart bij me.
De een is geel de ander blauw. Dat verschil zie je niet in het donker.
Mijn genoeglijke reis is verpest.
Wat te doen. Kranten lezen en eten zonder geldig kaartje is niet zo ontspannen.
Wat te doen. In Weert uitstappen en een nieuw kaartje kopen.
Dat wordt een dure reis. Besluit te blijven zitten en het probleem bij de conducteur te leggen.
Ik heb een kortingskaart. Heb hem alleen niet bij me.
De conducteur komt de coupé binnen. Drie stoelen voor me hoor ik een man zeggen dat hij een probleem heeft.
Shit. Dat was mijn openingszin.
De kaartjes alstublieft.
Ik heb ook een probleem, zeg ik tegen de conducteur.
Oh jee, zegt de conducteur.
Ik mag van hem op goed vertrouwen verder reizen.

Lees Datumloze Dagen van Jeroen Brouwers.
Hij woon alleen. Is kluizenaar. Hij heeft een kind maar wil er liever geen hebben.

Door een paar keer je ogen dicht te knijpen verdring je je tranen.
Wat moet ik met tranen.
Wat moet ik met tranen.
Waarom tel ik boomstammen.

Kom een half uur te vroeg aan bij het theater.
De zakelijk leidster zegt. Welke voorstelling hadden jullie ook alweer gedaan?
As you like it?
Nee, Frankenstein.
Daar heb ik een recensie over gelezen. In het Parool.
Het Parool. Die krant heb ik niet gekocht.
Ze zeiden dat de voorstelling hard en koud was.
Dat klopt ook wel, zeg ik.
Frankenstein heeft een monster gemaakt maar hij is de liefde vergeten.
In de trein heb ik Datumloze Dagen van Jeroen Brouwers gelezen.
Het gebeurt wel vaker dat de liefde vergeten wordt.


Anna

meer informatie over Frankenstein, Casanova en een Nachtwake

Frankenstein, Casanova en een Nachtwake 2

« Frankenstein, Casanova en een Nachtwake 3 | no picture please | Datumloze dagen... »

De regisseur moet lachen om mijn zorgen om het licht.
Laag licht is toch ook mooi. Of mist.

Vandaag is het mistig. Pas laat op de dag komt de zon door.
Het is warm achter het glas. Ik hou mijn gezicht in de zon.
A. belt. Je krijgt de groeten van Tom Jansen, zeg ik.
Hoezo hadden jullie het over mij.
De regisseur wou weten of jij naar Groningen gaat en waarom ik niet meega.
Hij begrijpt niet dat ik in Maastricht blijf wonen, terwijl jij in Groningen werkt.
Ik kan het niet uitleggen.
We hoeven niks uit te leggen, zegt A.

Jenna belt vanuit NY. Hoe is het weer. Warm maar ook weer niet.
De kinderen dragen geen mutsen en geen sjaals. Maar wel een jas.
Niet de dikke winterjas en s' nachts koelt het nog erg af.
Het is ook pas februari, zeg ik.
De baby huilt.
Moet ze eten?
Ze gaat zo slapen. Ze slaapt de hele ochtend.
Ooh, zeg ik. Dat scheelt.
Ze was om vier uur wakker. Ik ben al van vier uur op, zegt Jenna.
Hou je het nog vol?
Bijna niet meer. Ben er wel aan toe dat de baby de nacht gaat doorslapen.
En met Jana gaat het ook beter. Haar tantrums worden minder.
Ze wil nu al zelf bepalen wat ze wil aantrekken 's ochtends.
Die keuze kan je beïnvloeden. Dat is niet zo moeilijk.
Ik bied haar altijd twee keuzes aan.
Do you wanna wear this?
Nooo.
Do you wanna wear this?
Yeah.
Het twee kledingstuk dat ik haar toon is mijn voorkeur.
En de eerste keuze is ook niet erg als ze die kiest.
Maar als je mensen iets te kiezen laat. Nemen ze altijd de tweede keuze.
Weet jij waarom dat is?
Nee dat weet ik niet.
Ben een een boek aan het lezen. The Happiest Toddler on the Block
De schrijver zegt dat een kind in zijn eerste vier jaar dezelfde ontwikkeling doormaakt als de mens in zijn gehele evolutie.
Een kind van twee is een kleine Caveman en zou je zo ook moeten benaderen.
Wist je dat de mensen nog helemaal niet zo ln in hun evolutie in huizen wonen.
Daarom worden kinderen ziek als ze de hele dag binnen zitten. Kinderen zitten veel te veel binnen.
Dan krijg je Cabin fever.
Wat is Cabin fever?
Als je ingesneeuwd bent in een cabin. Dat gevoel dat je er niet uitkan. Daar wordt je ziek van.

Hoe is het met je niet-suiker dieet.
Goed. Ben nog niks afgevallen maar ik denk dat ik meer energie heb.
Moet alleen nog een nieuwe supermarkt zoeken. De AH verkoopt geen producten zonder suiker.
Overal zit suiker in. Zelfs in de yoghurt zonder smaakje.
Ben te moe om geen suiker te eten, zegt Jenna.
Het is 's nachts. Als je 's nachts wakker bent ga je geen gezonde dingen eten.
Dan eet je chocola of een koekje.

Loop de stad in om het boek The Happiest Toddler on the Block te kopen.
Ze hebben het boek niet en ik koop twee boeken van Jeroen Brouwers.
Kijk op de achterflap en krijg bijna een hartverzakking. Wat een mooie foto.
Een minzaam glimlachende man, mooi in het pak in een ontspannen houding.
Ver genoeg uitgezoomd om alle rimpels en oneffenheden te verbergen.
Mijn foto is veel eerlijker.
De zon achter het glas blijkt erg bedrieglijk. Het is koud. Het vriest.
Het is mutsen en sjalen-weer. Ik draag een t-shirt en een dunne windjack.
Met koude handen kom ik thuis.

Bij de AH avondeten gekocht. Bij een besteding van 15 Euro krijg je een mini-smurf.
Heb al drie mini-smurfen terwijl ik me nog zo heb voorgenomen om suiker- en AH-loos door het leven te gaan.
Na alle premières. Na de drukte neem ik me voor.

Met koude handen check ik mijn mail.
De foto's zijn goedgekeurd. Mooie oude-mannen-koppen, mailt Merel.

Kijk in de krant of er een recensie instaat van Frankenstein.
Geen recensie. Wel een grote foto van Carice van Houten als pin-up in de Vanity Fair.
All is vanities. Nothing is fair.
Volgende week is premiere van De gravin van Parma waarin Carice als Francesca naast Pierre Bokma als Casanova de hoofdrol speelt.
All is vanities. Nothing is fair.
Dat zouden de woorden van Casanova kunnen zijn.

Anna

meer informatie over Frankenstein, Casanova en een Nachtwake

Frankenstein, Casanova en een Nachtwake

« Datumloze dagen... | no picture please | Frankenstein repetitie... »

Bewustzijn in de hersenen
Het bewustzijn zit niet in de hersenen, zegt cardioloog Pim van Lommel.
Negentig procent van de neurowetenschappers gelooft dat het bewustzijn in de hersenen wordt geproduceerd, zegt van Lommel. Maar het bewustzijn kan heel helder zijn als de hersenen niet meer functioneren. zoals bij een bijna dood ervaring. Sterven is een proces. Wie organen uit een lichaam verwijdert, versnelt het stervensproces. Niet voor niets wordt in de meeste tradities het lichaam drie dagen met rust gelaten. Kaars erbij. Bidden. Praten. Intuïtief weten mensen dat je voor zo'n proces de tijd moet nemen.

Wijsheid, macht en dementie
Bewustzijn is een product van de hersenen, zegt Elkhonon Goldberg.
De meeste mensen beschouwen wijsheid niet als een biologische eigenschap maar dat is ze wel.
Onder de deugden die in de staat worden aangetroffen valt wijsheid ons het eerst in het oog, zegt Plato in de Staat.
Was dat maar waar, zegt Goldberg. We denken vaak dat rijke en machtige mensen niet onderhevig zijn aan de wetten van de fysica en de biologie. Rijke en machtige mensen koesteren die overtuiging zelf het sterkst. Dat is hybris.
De biologische processen die dementie veroorzaken maken geen onderscheid op basis van rijkdom, macht en morele rechtschapenheid. Veel politieke leiders zijn mannen en vrouwen boven de zestig en zeventig. De illusie dat de halfgoden die de top van de menselijke samenleving bereiken aan de ontluistering van de hersenen kunnen ontsnappen is een illusie. Ze nemen vaak beslissingen terwijl hun geest van zijn vermogens berooft wordt en het meest briljante intellect in een lege huls verandert. Een incoherent en verward restant van een menselijk wezen.

Frankenstein
Hybris. Wanneer is dood dood. Halfgoden die dementerend de wereld bestieren
Frankenstein neemt met halfgod geen genoegen. God noemt hij zich
Ko van den Bosch speelt Frankenstein in de gelijknamige voorstelling van d'Electrique. Frankenstein is uitgekeken op zijn vrouw en uit verveling maakt hij een nieuw mens. Geen vrouw. Vrouwen zijn overbodig. Een mens naar zijn gelijkenis.
Hij heeft geen zin in de opvoeding. Het monster is immers al volwassen.
Frankenstein creëert leven uit dode massa. Maar wat is het leven zonder liefde. Zonder liefde worden de synaptische verbindingen in de hersenen kapot gemaakt.

Liefde
We hebben haar te vaak veranderd in iets anders totdat we haar niet meer herkenden. Haat heeft me hier gebracht maar liefde kan me bevrijden.
Alleen het einde herkennen we nog omdat dat zo donker is.

Hoe is het om dood te zijn, vraagt Frankenstein aan het monster.
Saai, zegt het monster.

Synaptische verbindingen in de hersenen
De hersenen ontwikkelen zich in antwoord op ervaringen.
Door middel van aandacht, bv. iemand die met het kind speelt en praat, zodat het wordt afgeleid van een bombardement aan activiteiten en geluiden, vormen de hersenen de verbindingen die nodig zijn om te kunnen functioneren.
Bij afwezigheid van liefdevolle aandacht worden de synaptische verbindingen in de hersenen opgeheven. Terwijl de gebieden in de hersenen die te maken hebben met een normale emotionele regulering bij een verwaarloosd kind onderontwikkeld zijn, zijn die gebieden die te maken hebben met stress bij deze kinderen vaak overontwikkeld. Is bij een normaal persoon de flight or fight reactie gerelateerd aan werkelijk dreigend gevaar, bij een verwaarloosd kind is dit mechanisme vrijwel constant actief.

Overbodige vrouwen
Het monster vermoord zijn geliefde. Per ongeluk. Hij heeft geen besef van de waarde van het leven. Leven kan je maken naar believen dat heeft hij van Frankenstein geleerd.
Je kunt haar toch weer levend maken, zegt het monster.
Niet haar, zegt Frankenstein. Dat was de laatste vrouw.
Frankenstein is uitgekeken op zijn vrouw. In het stuk speelt Ian, een man, de rol van de vrouw van Frankenstein als een vooraankondiging van het opheffen van het vrouwelijk ras.
Ze zijn overbodig geworden, als leven buiten de baarmoeder gemaakt kan worden.

Overbodige mannen
Kijk naar de televisie. Discovery. Een documentaire over dieren die zichzelf klonen.
Mensen kunnen zichzelf ook klonen en dan heet dat tweelingen.
Kijk naar een visachtig dier. Vrouwelijk. Ze kan zichzelf reproduceren zonder tussenkomst van een man. Ze maakt identieke nakomelingen van zichzelf.
Dat is efficiënt die uniformiteit maar ook saai. Een ander visachtig wezen is hermafrodiet. Probleem opgelost. Mes en schede tegelijk. Terwijl het beestje van voren aankoppelt wordt het van achteren gepenetreerd. Zo koppelen de wezentjes zich aan elkaar tot één grote orgie.

Gender confusion
Het monster vermoord in de voorstelling Frankenstein de laatste vrouw.

De wereld kan wel zonder.
Het monster heeft geen onvoorwaardelijke moederliefde gekend. Je zou denken dat hij op zijn minst gender-confused moet zijn.

Op het station zie ik een man met lang grijs haar en een baard van een week. Hij draagt bruine mannen-schoenen, beige sokken een maillot met een motiefje onder een een heel kort spijkerrokje. Hij draagt een kort beige jasje, armbanden, oorbellen en een damestasje.
Marokkaanse jongetjes moeten om hem lachen maar de man/vrouw heeft er geen last van lijkt het.

Efficiency
De wereld kan wel zonder vrouwen als de mens gekloond kan worden.

Allemaal het zelfde. Uniformiteit is efficiënt.

In een door efficiency gedomineerde wereld moet elke ontwikkeling bijdragen aan de vooraf gestelde, beperkende en praktische doelen. Voor schoonheid, creativiteit, fantasie, genot, inspiratie en poëzie is hier helemaal geen plaats meer en dat zou echt een onaantrekkelijke wereld creëren. Stel je eens een volstrekt efficiënte wereld voor.

Een Italiaans etentje zou bestaan uit een rode pil en een glas water met aroma.
Mozart zou de piano aanslaan met één hamertje. Van Gogh zou maar één kleur gebruiken.

En wat te denken van efficiënte sex?

Efficiency is saai
Een efficiënte wereld is niet ons idee van aangenaam.

In tegenstelling tot de natuur zou het een kille boel zijn.
Doods.
Hoe is het om dood te zijn, vraagt Frankenstein aan het monster.
Saai, zegt het monster.
Als je dood bent zie je geen kleuren meer alleen maar wit of als je pech hebt zwart.

Het decor van De Gravin van Parma is zwart.

Van uniformiteit ga je dood
De pauze tussen twee hartslagen is nooit gelijk. Die veranderlijkheid is gezond.

Pas enkele maanden voor de dood gaat het hart heel regelmatig kloppen.
Dan zou je dus kunnen aanvoelen wanneer je gaat sterven. Heeft Casanova zo'n voorgevoel?
Casanova is op het eind van zijn leven. Hij wil nog één keer Francesca zien.

De vrouw waarvan hij denkt dat hij echt gehouden heeft.
Hij verkleed zich als vrouw om naar het Carnaval-bal te gaan. Maar Francesca is hem voor.

Ze bezoekt hem op zijn hotelkamer verkleed als man.
Ook in deze voorstelling gender-confusion.
Francesca is boos op Casanova. Ze houdt van hem maar kan hem niet krijgen.
Dat is dom van Francesca. Casanova is een gewonde man.

Een in zijn jeugd narcistisch bezet kind.
Casanova kan niet van de vrouwen houden want hij wacht nog steeds op de liefde van zijn moeder.

Het decor is zwart. Het is een talig stuk. Veel tekst, weinig te zien.
Er zijn mensen die helemaal gelukkig worden van mooi gesproken zinnen.
Ze denken de beelden er zelf bij.

Nachtwake
In de voorstelling Nachtwake is het ook donker. Er is veel tekst.

De acteurs dragen zendmicrofoons zodat ze zacht kunnen praten en toch goed hoorbaar zijn.
Alle zinnen bevatten emotionaliteit in tegenstelling tot het cerebrale van De Gravin van Parma.
Twee broers komen met hun vrouwen bij elkaar na de crematie van hun moeder. De urn met haar as staat nog op de tafel. Gaandeweg de nacht ontdekken beiden dat ze gevangen zitten in hun huwelijk De een is uitgekeken op zijn relatie, de ander hoort ter plekke dat zijn echtgenote een affaire heeft met een jongere man. De confrontatie met de dood maakt hen onzeker.

Defending the Cave-man
Kijk naar de televisie.
Een aankondiging van de voorstelling Defending the Cave-man van Peter Faber.
Hij zegt dat de man een jager is en de vrouw een sprokkelaar.
Om te kunnen jagen moet je efficiënt en doelgericht zijn.

Om te kunnen sprokkelen moet je veelzijdig zijn.
Een vrouw heeft wel 85 erogene zones, waaronder de bilnaad.

Terwijl efficiënte sex recht op zijn doel afgaat.

De ex van Adam
Tis allemaal fout gegaan bij Adam en zijn ex.
Zij zei het al. Ik wil niet steeds onderop liggen. Kunnen we niet eens een ander standje proberen.
Maar Adam werd boos en Lilith ging ondergronds. Adam nam Eva tot zijn vrouw. Een veel gewilliger type. Eva is braaf, gehoorzaam, meegaand en vind het geen enkel probleem om de onderliggende partij te zijn.

Hoe zou de wereld eruit gezien hebben als niet Eva maar Lilith het archetypische rolmodel was geworden?
Veel vrouwen gaan op zoek naar hun Lilith energie, hun ontembare, vrije, donkere seksuele verleidelijke en creatieve kracht.
Ze bevrijden Lilith uit de grot van hun onderbewustzijn en geven haar de ruimte die haar toebehoort.

Lilith
Als je geen liefde krijgt neem je genoegen met macht.
Als macht de leiding heeft verdwijnt de wijsheid.
Lilith gaat ondergronds. Blijft over. Het verlaten kind. De autoritaire vader en de ontwapende vrouw.

Anna

meer informatie over Frankenstein, Casanova en een Nachtwake

bronnen:
Pim van Lommel
Eindeloos bewustzijn
een wetenschappelijke visie op de bijna dood ervaring

Elkhonon Goldberg
De wijsheid paradox
hoe het verstand groeit terwijl de hersenen ouder worden

Cradle tot cradle
Afval is voedsel
Michael Braungart & William McDonough

Uw brein als medicijn
Dr. David Servan Schreiber

NRC zaterdag 9 februari 2008

Happinez nummer 1 2008

Was Adam de eerste Casanova?

« de dingen | no picture please | fiets brandje »

Zit in het vliegtuig naar NY. Pierre Bokma en Theu Boermans ook.
Pierre Bokma heeft een Emmy Award gewonnen maar dat weet ik dan nog niet.
Ze herkennen me niet.
Pierre zegt, excuse me, bij het passeren en Theu zegt, excuse me.
You're welkom, zeg ik terug.

Mijn reden om naar NY te gaan is Jenna die een baby heeft gekregen.
Soms is het leven gewoon heel aards.
Terug in Nl. werk ik aan de maquette voor De Gravin van Parma.
Pierre Bokma speelt Casanova.
Waarom wordt iemand een Casanova.
Casanova is niet hetzelfde als Don Juan, zegt A. streng.
Maar waarom iemand Casanova wordt daar heeft hij geen antwoord op.
Er zal wel iets fout zijn gegaan met de liefde in de jeugd, zegt hij.

In 1755 werd Casanova gevangengezet in I piombi, een gevangenis met een loden dak. Hij ontsnapte na 15 maanden over die daken en ging naar Frankrijk, waar zijn avonturen een sensatie werden dankzij zijn pamflet 'Renconte de ma fuite des plombes de Venise'
[Verhaal van mijn ontsnapping uit de loden gevangenis van Venetië].
Wikipedia.

Werk aan de maquette voor de Gravin van Parma.
Het toneelstuk gebaseerd op het boek van Sándor Márai over Casanova.
Actrice Carice van Houten en acteur Pierre Bokma spelen in het komende toneelseizoen de hoofdrollen in het stuk De gravin van Parma.
Ursul de Geer bewerkt dit boek van de Hongaarse schrijver Sándor Márai en doet ook de regie.
Het verhaal van De gravin van Parma draait om de grote versierder Giacomo Casanova en Francesca, gravin van Parma en de enige vrouw van wie Casanova volgens de overlevering werkelijk heeft gehouden.
www.carice.nl

In het decor een wand bekleed met lood.
Een verwijzing naar l piombi, de gevangenis met het loden dak.
Lood is een oud materiaal: het was al in 5000 v. Chr. bekend.
Het materiaal heeft een blauw-witte kleur en wordt uit de grond gewonnen.
Lood is een materiaal dat al sinds lange tijd negatieve bijbetekenissen heeft.
Het materiaal wordt geassocieerd met de planeet Saturnus dat staat voor negativiteit en melancholiek. Omstreeks 500 n. Chr. zei de Griek Olympiodoros, In lood huist een demon, die de mensen tot waanzin drijft. Dit had waarschijnlijk te maken met de loodvergiftigingen die in die tijd voor vele doden zorgden. In het Christendom werd lood geassocieerd met hebzucht en zonde. Wellicht omdat men probeerde uit lood goud te winnen.
Lood [2004] van Tessa Verheul

Anselm Kiefer heeft een kunstwerk gemaakt van lood.
Anselm Kiefer heeft een bijzondere verhouding tot vrouwen.
De Duitse kunstenaar Anselm Kiefer gebruikt lood.
Hij is geïnteresseerd in de betekenis achter de materialen.
Lood wordt geassocieerd met de planeet Saturnus.
Saturnus wordt geassocieerd met melancholische gevoelens.
Het werk Carbuncle Fairy [1990] is onderdeel van een serie werken waarin het thema van Lilith centraal staat. Lilith zou de eerste vrouw van Adam zijn geweest in het paradijs. Lilith wordt door Kiefer geassocieerd met Saturnus en melancholica en in lood afgebeeld.

Volgens Joodse bronnen, Kabbalah en Zohar was Eva de tweede vrouw van Adam.
Daarvoor was hij met Lilith. Toen zij gemeenschap zouden hebben wilde Adam dat zij onder zou liggen. Zij weigerde dat. Toen Adam bleef aandringen en ging dreigen, vluchtte zij voor altijd uit het Paradijs naar het onbewuste waar zij nog steeds verblijft.
Monique Leurink

Lilith wilde zich niet onderwerpen aan Adam en eiste gelijke rechten.
Zij wilde letterlijk niet de onderliggende partij zijn.
Wikipedia
Toen nam God een rib uit Adam’s zijde en schiep daaruit een andere, een mindere vrouw, een waarvan hij zeker wist dat ze Adam zou gehoorzamen. Lilith was de eerste vrouw van Adam en onsterfelijk. Eva was de tweede vrouw, sterfelijk en de eerste moeder van het vlees. Zo kwam de mens terecht in de cyclus van geboorte en dood. En zo raakte de vrouw gevangen in een wereldwijd opgelegd cultuurpatroon van duizenden en duizenden jaren, gekluisterd aan de stof/het vlees: zij mag alleen de rol spelen van echtgenote en moeder. Er zijn nog steeds veel culturen die vrouwen streng straffen wanneer ze uit willen breken en vrij hun weg willen gaan. De vrouw heeft duizenden jaren 'onder gelegen' en is gevangen geraakt in een door culturen en geloof opgelegde rol. Hierdoor is het mannelijke en het vrouwelijke in een grote onbalans terechtgekomen, met veel geweld en oorlog tot gevolg.

Psychologisch gezien heeft het 'onder liggen' van de vrouw enorme gevolgen gehad, voor zowel mannen als vrouwen. Want heel veel vrouwen zijn vaak onbewust diep teleurgesteld en boos omdat zij alleen worden aangesproken op hun Eva-rol, maar niet op hun Lilith-kracht. Ze worden dus niet aangesproken op het totale vrouw-zijn. Doordat het vrouw-zijn alleen geïdentificeerd wordt met de Eva-rol, is de psychologie en vaak ook de sexualiteit tussen man en vrouw alleen ontwikkeld tot het Eva-niveau en vooral ook gericht op het in stand houden van de soort. Lilith bleef en blijft onaangesproken. Hierdoor blijven veel mannen steken in een puberaal of zoon-stadium. Zo gaan veel vrouwen hun man op den duur – als een ware Eva - bemoederen.
Monique Leurink

Of in een andere versie:

De androgyne Adam, beeld van God en gehuwd met Sophia, de wijsheid van God blijft met zijn bewustzijn niet afgestemd op de goddelijke harmonie maar richt zijn verlangens op het materiële aspect van de werkelijkheid. Zijn begeerte is op het lichamelijke gericht.
Zo verliest hij zijn goddelijk bewustzijn. Hij verliest zijn huwelijksband met Sophia en valt in slaap.
Eerst staat er in het scheppingsverhaal: En zie alles was goed
Nu staat er. Het is niet goed dat de mens alleen is. Adam heeft Sophia verloren. En dat God in Adams slaap Eva naast hem stelt, letterlijk uit hem haalt, symboliseert in de eerste plaats het verlies van androgynie en daarmee van alle evenwicht in zijn ziel en in de wereld.
Het evenwicht van de wereld hangt namelijk van het evenwicht van de mens af.
Met Sophia wijkt de paradijselijke staat van hem weg.
Het paradijs trekt zich terug uit de stoffelijke wereld waar Adam zijn begeerte op gericht heeft
Zo ontstaat de grote kloof tussen de subtiele geestelijke wereld en de stoffelijke wereld.
Nu het geestelijke verdwijnt worden de lichamen en al het materiele de overheersende aspecten van de aardse werkelijkheid.
Zo wordt de androgyne Adam gesplitst in de aardse man en vrouw en tegelijkertijd wordt in de uiterlijke wereld zowel als in de psyche van de mens de tegenstelling het normale en het evenwicht de uitzondering.

Was het Lilith. Was het Sofia. Was Eva de tweede vrouw van Adam? Was Adam de eerste Casanova? Lilith, Sophia, wou niet onderop liggen en Adam gaat op zoek naar een meer gewillige vrouw. Als het dualisme tussen man en vrouw eenmaal geboren is, is er voor Adam/ Casanova geen enkele reden om zich te beperken tot slechts één vrouw.

In het rijk van de Goden was er plaats voor het zinnelijke. Eros was zelf een God. Het Christendom stelt het geestelijke als een zelfstandig dominant principe en sluit het zinnelijke uit. Maar door iets uit te sluiten, zegt Kierkegaard krijgt het juist een positie. Het zinnelijke werd zo een aan de geest en het goddelijke tegengesteld principe. Een demonisch principe.
Annette van der Elst

Casanova kiest voor het zinnelijke genot en voor de passie. De vraag is was Casanova gelukkig?
IL CASANOVA DI FEDERICO FELLINI. Fellini maakt een film over Casanova. Hij krijgt na het lezen van Casanova’s autobiografie een hekel aan zijn hoofdpersonage. Hij zegt over Casanova:
Toen ik al die boeken ben gaan lezen, vond ik hem onuitstaanbaar. Hij is een zeer fysieke, zeer sterke, maar kinderachtige man, en de knecht van zijn eigen libido. Vrouwen houden van hem, omdat hij hun slaaf is. Maar om te lezen, is het verschrikkelijk... één lange opsomming, zonder karakter, zonder leven, zonder menselijkheid, iemand die nooit is opgegroeid, die altijd wegvluchtte van het leven...

En Casanova zegt zelf:
Het genieten van mijn zintuigen was mijn leven lang mijn belangrijkste streven; iets belangrijkers bestond voor mij toen niet. Omdat ik het gevoel had dat ik voor het andere geslacht geboren was, heb ik steeds van hen gehouden en er alles voor overgehad om hun liefde te winnen. Ik hield ook met overgave van een goed gedekte tafel en bovendien hartstochtelijk van alles wat mijn nieuwsgierigheid wekte.
Ik heb van scherp gekruide gerechten gehouden, van macaroni, klaargemaakt door een goede Napolitaanse kok, Oglia potrida, van gezouten kabeljauw uit Newfoundland, dichtgeschroeid wildbraad en kaas die zijn volmaaktheid bereikt door de zichtbare kleine wezentjes die erin huizen. Wat de vrouwen betreft, vond ik altijd dat het liefje, dat ik begeerde lekker rook en hoe meer ze zweette, des te heerlijker ik haar vond.

Wat een walgelijke smaak! Wat een schande dit toe te geven en toch niet te blozen! Om zulke verwijten kan ik alleen maar lachen. Met een stalen gezicht durf ik te zeggen dat ik dankzij mijn ongeremde neigingen gelukkiger ben dan anderen, omdat ik ervan overtuigd ben dat mijn neigingen mij tot een groot genot brengen. Gelukkig is degene die dit weet te bemachtigen, zonder dat dit ten koste van iemand anders gaat en dwaas zijn allen die zich inbeelden dat het Opperwezen vreugde beleeft aan de pijnen, zorgen en onthoudingen die ze hem als offer aanbieden.
Giacomo Girolamo Casanova. chevalier de Seingalt

Maar was Giovanni gelukkig?
Wat is de prijs, als het het genieten van de zintuigen, het belangrijkste streven in je leven is?

Karakteristiek voor Don Giovanni is, volgens Kierkegaard, dat hij geen reflectie kent. Reflectie zou de doodsteek zijn voor zijn zinnelijkheid. Het zinnelijke bestaat alleen in het moment. Don Giovanni is de incarnatie van de zinnelijkheid. Zonder reflectie heb je geen zelf. Geen innerlijkheid. Geen identiteit. Don Giovanni's niet identiteit u it zich in zijn voortdurende transformaties wat in de opera ook letterlijk gebeurt. Het is een aaneenschakeling van maskerades en persoonsverwisselingen. Don Giovanni heeft dan ook geen zelfstandig bestaan, hij is altijd op de vlucht. Hij is alleen aanwezig door het effekt dat hij heeft op anderen.
Annette van der Elst

Casanova heeft met Da Ponte en Mozart samengewerkt aan de opera Don Giovanni.
En hoewel de fictieve Don Juan en Casanova verschillen hebben ze één duidelijke overeenkomst. Ze reflecteerden niet over hun leven.

Ik heb vrouwen bemind op een manier die aan de waanzin grenst, zegt Casanova. Maar ik heb mijn eigen vrijheid altijd liefgehad boven hen. De gedachte aan een huwelijk staat hem net zo tegen als het idee dat hij zich zou vastleggen op één plek. Hoe diep ook zijn liefde hoe nauw zijn verbondenheid met een vrouw, zijn amoureuze gevoelens maken altijd weer plaats voor claustrofobie en de behoefte te ontsnappen.
Is geen vrouw, geen stad, geen baan ooit goed genoeg voor Casanova? Of heeft hij het gevoel dat wat hij ook doet en wie hem ook liefheeft, hij nooit aan de verwachtingen kan voldoen?
Dat hij nooit genoeg is?
Hoewel Casanova, net als Socrates gelooft dat het niet onderzochte leven het leven niet waard is, zal hij zich deze ene vraag nooit stellen.
Judith Summers De vrouwen van Casanova

Waar komt de bijna pathologische behoefte om bemind en bewonderd te worden vandaan? Casanova's moeder laat hem als hij twaalf maanden oud is in de steek voor haar toneel carrière. Als hij negen is laat hij hem achter in Padua bij een vrouw die slecht voor hem zorgt. Zes maanden later wordt hij half verhongerd en verwaarloosd door zijn grootmoeder gered, die hem bij zijn leraar in de kost doet.

'Ce fut ainsi qu'on débarrassa de moi'
Zo ontdeed men zich van mij, schrijft Casanova in zijn memoires.
Dat zijn moeder hem in Padua achterliet zou van beslissende betekenis zijn voor de verdere relaties met het andere geslacht. Casanova zou nooit meer toelaten dat een vrouw van wie hij hield hem in de steek liet. Voortaan zorgde hij ervoor dat hijzelf als eerste ging.
Judith Summers De vrouwen van Casanova

De innerlijke dwang om steeds weer nieuwe illusies en verloocheningen te construeren om de eigen waarheid niet te hoeven ervaren, verdwijnt wanneer wij deze waarheid eenmaal hebben kunnen beleven. Wij zien dan in dat wij ons hele leven iets hebben gevreesd en afgeweerd dat nooit meer kan gebeuren omdat het al is gebeurd, namelijk aan het begin van ons leven toen we weerloos waren. Een volwassen mens is niet weerloos. Een baby gaat dood aan gebrek aan liefde een volwassene niet. Hoe erg het gemis aan een beschikbare moeder ook kan voelen. Erkenning en succes kunnen niet meer zijn dan ze in werkelijkheid zijn. Ze kunnen het oude gemis niet opvullen. Pas de rouw over het gemis, de niet beschikbare moeder, kan de illusie doorbreken.
Alice Miller

De maquette voor de Gravin van Parma is af.
Een wand. Een projectievlak bekleed met lood.
Een groot barok bed ervoor met satijnen lakens.
A. belt. Wat ben je aan het doen.
De maquette is af zeg ik. Ik was op internet een intelligentietest aan het maken.
En, vraagt A.
122. Ik ben niet hoogbegaafd. Ik mag geen lid worden van Mensa.
Op de radio hoor ik een interview met Francisca Scholte. Ze stelt dat iemand met autisme geen Havo of VWO kan volgen, laat staan het HBO of de universiteit.
Ze zegt dat mensen ten onrechte te horen krijgen dat ze autistisch zijn. Mensen die zich om wat voor reden dan ook, minder sociaal en communicatief gedragen dan gemiddeld,worden al gauw gezien als mogelijk autistisch. Autisme is een ernstige, aangeboren stoornis, die verstrekkende gevolgen heeft voor het functioneren van een persoon. Uit onderzoek blijkt dat er bij autisme sprake is van hersenafwijkingen.

Iemand die echt autistisch is, kan nooit een havo- of vwo-diploma halen. Veel kinderen krijgen het etiket ten onrechte. Zij worden afhankelijk van hulp en weten dat ze er nooit helemaal bij zullen horen. Het kind wordt min of meer als gehandicapt behandeld en de informatie komt in zijn dossier en gaat er gedurende zijn schoolloopbaan ook niet meer uit. In het onderwijs wordt op het vermogen van communicatie en samenwerken van leerlingen een steeds groter beroep gedaan. Daardoor lopen hoogbegaafde kinderen een extra risico het etiket van autist opgeplakt te krijgen. Niet omdat zij leeftijdgenoten niet zouden aanvoelen, maar omdat er minder gemakkelijk aansluiting gevonden wordt. Ze zijn hun leeftijdgenoten soms ver vooruit en hebben daardoor het gevoel niet helemaal begrepen te worden. Dat werkt frustraties in de hand, maar ook faalangst en het minder ontwikkelen van sociale vaardigheden. Hoogbegaafde mensen werken vaker alleen, omdat het gemiddelde niveau onvoldoende uitdagend is. Soms denken zij zo snel en is het resultaat zo onorthodox, dat het erop lijkt dat zij stappen overslaan en daardoor niet begrepen worden.
Francisca Scholte.

Op verschillende fora wordt verontwaardigd gereageerd op het artikel van Francisca Scholte. Begaafde autisten voelen zich beroofd van hun titel. Tot voor kort waren ze intelligente autisten. Met een opleiding, een baan en speciale status AUTIST.
Nu beweert Francisca dat ze niet ongeneeslijk zijn dat ze geen ernstige afwijking in hun hersenen hebben. Je zou denken dat mensen daar blij mee zijn om dat te horen. Maar dat is niet zo. De begaafde autisten voelen zich beroofd van hun ziekte.

Hoe zou Casanova gereageerd hebben als hem verteld was dat hij in de greep was van het Casanova-complex? Zou hij zichzelf hebben willen genezen of beschouwde hij zich bij voorbaat al niet ziek?

According to Trachtenburg, there is an underlying personality
disorder of narcissism in these men. In the early years there may
have been a devouring, nonnuturing, rejecting mother and an
ineffectual, emotionally distant father. The child's ego splits into
two parts: A false self which meets the parent's approval because
the child is complaint and becomes a little adult meeting the demands
of the dysfunctional system. The true self of the child gives up
and is withdrawn inward.

As the boy grows up he seeks girls and women with haste and an
intense courtship. Men with sexual addictions can be very charming,
highly romantic and are masters of instant intimacy. This instant
intimacy makes the woman feel special, singled out and valued giving
them a rush... The hurry gives the man a relationship rush. The man
needs to cement the liaison quickly as he knows that the "bloom" will
fade soon. There is emotional fusion due to sharing the erotic
excitement and the pseudo-opening of the self.

The man sets up a dependence on the woman for nurturance, acceptance
and excitement. His relationship with the primary woman (usually his
wife) in his life becomes symbiotic. He fears fusion or being sucked
into the woman. Affairs are seen as the means of escaping commitment
and the sense of being smothered and consumed by the wife. There may
be fear of his becoming femininized so he must act out sexually to
prove his masculinity. The man flees intimacy and he is frightened of
vulnerability. He is afraid of being truly himself with another human
being. He is incapable of being himself and has a damaged capacity
for connecting on a deep level in a long term relationship. Intimacy
feels like being devoured by the woman. He feels invaded, possessed.
Normal requests by the woman are seen as demands. The man must
withdraw quickly to protect his fragile ego so that he does not get
burned, leaving behind a string of broken hearts
The Casanova Complex and the Women Who Love Them
Peter Trachtenburg

Hoe zou Casanova gereageerd hebben als hem verteld was dat hij in de greep was van het Casanova-complex?
Hij zou niet antwoorden op deze vraag. Hij zou je aankijken. Hij zou je in de ogen kijken. Hij zou lachen en het glas heffen. Hij zou zingen...
Als het gras twee kontjes hoog is

Een flinke boerenzoon zag op een dag in mei
Een lief en aardig meisje dwalend in de wei
Ze plukte daar margrietjes, die bloeiden op 't land
Maar plotseling kwam er toen een bij en prikte in haar hand

Als 't gras twee kontjes hoog is
Helahi, helahop
Als 't gras twee kontjes hoog is
Meisjes, pas dan heel goed op

Van schrik gaf ze een gil en keek 's om zich heen
Ze zag de boerenzoon die snel z'n hulp verleend
Hij pakte vlug haar hand die o, zo pijnlijk was
Ze gingen samen zitten, daar in 't malse gras

Als 't gras twee kontjes hoog is
Helahi, helahop
Als 't gras twee kontjes hoog is
Meisjes, pas dan heel goed op

Hij kuste haar toen snel en stilde zo haar pijn
Zo'n leuke, lieve meid, dat vond hij reuzefijn
Hij deed z'n jasje uit en keek 'ns om zich heen
En midden in die wei lag hij met haar alleen

Als 't gras twee kontjes hoog is
Helahi, helahop
Als 't gras twee kontjes hoog is
Meisjes, pas dan heel goed op

Nu plukt ze weer margrietjes, met een kindje aan d'r hand
Haar ogen dwalen zoekend rond over 't groene land
Ze heeft 'm nooit meer teruggezien nadat hij haar verliet
Terwijl ze naar haar kindje kijkt zingt zij nu zacht dit lied

Als 't gras twee kontjes hoog is
Helahi, helahop
Als 't gras twee kontjes hoog is
Meisjes, pas dan heel goed op

Als 't gras twee kontjes hoog is
Helahi, helahop
Als 't gras twee kontjes hoog is
Meisjes, pas dan heel goed op


Anna